Journal of Applied Research in Geographical Sciences

fa تبیین عوامل واگرای ژئوکالچر بر روابط ایران و عراق Explanation of different factors of geoculture on Iran-Iraq relations جغرافیای سیاسی Political geography پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">عراق مهم‌ترین بخش از سیاست خارجی ایران محسوب میگردد. برای سیاست‌گذاران ایرانی، عراق نسبت به سایر کشورهایی که ایران در آن‌ها از گروه‌های شبه‌نظامی محلی حمایت می‌کند، صحنه عملیاتی حیاتی‌تر و در نتیجه حساس‌تری است. تاریخ نشان داده است که حوادث عراق میتواند پیامدهای مهمی برای ثبات ایران داشته باشد. عراق همچنان تهدیدی برای امنیت ملی ایران است و به همین دلیل است که ایران به دنبال شکل دادن به سیاست داخلی و جهت‌گیری استراتژیک عراق است. از سال 2003، ایران با بهره‌گیری از مرزهای مشترک طولانی و روابط فرهنگی، مذهبی و اقتصادی عراق به طرز ماهرانهای در میان جمعیت شیعه عراق نفوذ کرده است. نفوذ ایران چندوجهی است و شامل دسترسی به طیف وسیعی از بازیگران سیاسی و اجتماعی میباشد. ازاین‌رو این تحقیق به دنبال بررسی عوامل واگرای ژئوکالچر در روابط ایران و عراق است. برای دستیابی به این هدف از روش توصیفی-تحلیلی و نرم‌افزار ویزارد بهره گرفته شد. یافتههای تحقیق نشان داد عوامل واگرا در روابط ژئوکالچر بین ایران و عراق در شرایط بحرانی و نیمه بحرانی قرار داد. تابلوی سناریوهای قوی از 8 وضعیت احتمالی مختلف تشکیل‌شده است. از این 8 وضعیت احتمالی، 3 وضعیت بحرانی، 1 وضعیت نیمه بحرانی، 1 وضعیت ایستا، 2 نیمه مطلوب، 1 حالت نیز وضعیت مطلوب دارند. ازآنجاکه اکثریت شهروندان ایرانی و عراقی مذهب مشترکی دارند و آن اسلام شیعه است. حوزه‌ها یا حوزه‌های علمیه در شهرهای مذهبی قم در ایران و نجف در عراق، مراکز آموزش شیعیان هستند؛ بنابراین میتوان از این عامل برای بهبود شرایط استفاده نمود.  </div>   <div style="text-align: justify;">Iraq is regarded as a pivotal element in Iran's foreign policy. For Iranian policymakers, Iraq represents a more critical and, consequently, a more sensitive operational ground than other nations where Iran extends support to local militia groups. Historical evidence indicates that developments in Iraq can have significant repercussions for Iran's stability. Iraq continues to pose a threat to Iran's national security, which underpins Iran's efforts to influence Iraq's internal policies and strategic orientation. Since 2003, Iran has adeptly infiltrated the Iraqi Shia population by capitalizing on the long-standing common borders and cultural, religious, and economic ties with Iraq. Iran's influence is multifaceted, encompassing access to a diverse array of political and social actors. Hence, this research aims to examine the various geocultural factors in Iran-Iraq relations. To accomplish this objective, a descriptive-analytical method and Wizard software were employed. The findings of the research reveal that the divergent factors in geocultural relations between Iran and Iraq are situated in critical and semi-critical conditions. The robust scenario board comprises eight distinct possible situations. Among these eight scenarios, three are classified as critical, one as semi-critical, one as static, two as semi-optimal, and one as optimal. It is also noteworthy that the majority of Iranian and Iraqi citizens share a common religion, namely Shia Islam. The religious seminaries, or hawzas, located in the religious cities of Qom in Iran and Najaf in Iraq serve as centers of Shiite education; however, they have developed within two distinct and competing traditions. This factor presents an opportunity for potential improvement in the situation.</div> ژئوکالچر, واگرایی, ایران و عراق. geoculture, divergence, Iran, Iraq 158 183 http://jgs.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-4498-2&slc_lang=fa&sid=1 Majid Rasouli مجید رسولی m.rasouli@modares.ac.ir 100319475328460023296 100319475328460023296 Yes Tarbiat Modares University دانشگاه تربیت مدرس