یافته های نوین در علوم زیستی

بررسی ارتباط پلیمورفیسم پروموتر MMP-3 و غلظت سرمی آن با نتیجه لقاح آزمایشگاهی و انتقال جنین

فرهاد مشایخی

هدف از این تحقیق بررسی پلی مورفیسم ژن MMP-3 و بیان آن در سرم خون در زنان ناباروری است که لقاح مصنوعی و انتقال جنین (In vitro fertilization and embryo transfer) انجام داده اند. در این مطالعه100 زن نابارور با نتیجه لقاح مصنوعی ناموفق (^-IVF) و 100 زن بارور با نتیجه لقاح مصنوعی و حاملگی کلینیکی موفق (IVF⁺) مورد بررسی قرار گرفتند. پلی مورفیسم ژنی و غلظت سرمی MMP-3 به ترتیب توسط واکنش زنجیره ای پلیمراز (ARMS-PCR) و روش الایزا (ELISA) مورد بررسی قرار گرفت. نتایج به دست آمده بیانگر عدم وجود ارتباط بین فراوانی آللی و ژنوتیپی ژن MMP-3 در دو گروه مورد مطالعه است. همچنین نشان داده شد که کاهش معنی داری در غلظت MMP-3 بین دو گروه وجود دارد (000002/0P=). نتایج نشان داد میزان سرمی MMP-3 در ژنوتیپ های AA، AC و CC در گروه IVF^- به ترتیب مقادیر 86، 33/65 و 33 ng/ml است. به طور کلی نتیجه گیری می شود که ارتباط معناداری بین پلی مورفیسم پروموتر ژن MMP-3 با دو گروه IVF⁺ و ^-IVF وجود ندارد، در حالی که کاهش معناداری در سطح پروتئین سرمی MMP-3 در گروه ^-IVF در مقایسه با گروه IVF⁺ وجود دارد. همچنین نشان دادیم که ژنوتیپ CC با کاهش غلظت سرمی MMP-3 در ارتباط است و ممکن است در نتیجه لقاح مصنوعی و انتقال جنین نقش داشته باشد.

بررسی اثرات هم افزایی کورکومین با داروی سیس‌پلاتین بر بیان ژن Cdc42 در سلول‌های رده Calu-6 کارسینومای ریه در انسان

محمد نبیونی

سرطان ریه دومین سرطان شایع است. ناکارآمد بودن درمان ها و عوارض جانبی داروهای شیمی درمانی، اهمیت مسیر درمان را صدچندان می نماید. هدف این مطالعه بررسی اثر کورکومین و مقایسه اثر آن با داروی سیس پلاتین و نیز اثر ترکیب همزمان آن ها بر رده سلولی Calu-6 و بیان ژن Cdc42 است. رده سلولی اپی تلیالی Calu-6 رده سلولی کارسینومای ریه انسان است که قبل و بعد از تیمار با دوز µg/ml 0/5 تا 8 کورکومین و µg/ml 0/1 تا 50 سیس پلاتین و تیمار با ترکیب هر دو طی 24 و 48 ساعت، شمارش و میزان بقای سلولی به وسیله روش MTT بررسی شد. برای بررسی آپوپتوز و تغییر بیان ژن Cdc42، که یک GTPase از خانواده Rho ها است و در سرطان های مختلف افزایش می یابد، از تکنیک های فلوسایتومتری و Real time PCR استفاده و داده ها توسط نرم افزارهای GraphPad prism، Flowing software، Linreg، Excel و Rest آنالیز شد. در سلول های تیمار شده با دوز µg/ml 0/67 کورکومین و µg/ml 1/7 سیس پلاتین (کمترین دوزهای موثر) طی 24 ساعت کاهش زنده مانی سلول ها و همچنین القای مرگ سلولی نیز مشاهده شد به طوریکه بیشترین مقدار آپوپتوز اولیه و آپوپتوز با تاخیر به ترتیب مربوط به تیمار با کورکومین و ترکیب همزمان کورکومین و سیس پلاتین بود. همچنین هم سیس پلاتین و هم کورکومین باعث بروز تغییرات مورفولوژیکی در سلول ها شدند. نتایج آنالیز ژن نشان داد کورکومین و سیس پلاتین باعث کاهش بیان ژن Cdc42 می شوند. در تمامی موارد اثرات سینرژیک کورکومین و سیس پلاتین مشاهده شد. بنابراین کورکومین می تواند گزینه خوبی برای استفاده ترکیبی با داروهای شیمی درمانی به منظور کاهش دوز مصرفی دارو و کاهش عوارض جانبی آنها باشد.

اثر اگزوزوم‌های مشتق از مایع مغزی نخاعی بر تمایز عصبی سلول‌های بنیادی مزانشیمی چربی در داربست هیدروژل آلژینات

جواد بهارآرا

امروزه محققین تلاش های گسترده ای جهت یافتن روش های نوین درمانی برای آسیب های عصبی انجام داده اند. در این بین نقش اگزوزوم ها در زمینه ارتباطات سلول – سلول به عنوان مکانیسمی نوین قلمداد می شود. اگزوزوم ها می توانند به عنوان عامل تمایزی مناسب عمل کنند. هدف از این پژوهش، بررسی اثر تمایزی اگزوزوم های مشتق از مایع مغزی نخاعی بر سلول های بنیادی مزانشیمی مشتق از بافت چربی در هیدروژل آلژینات است. در این مطالعه اگزوزوم ها به روش اولتراسانتریفوژ از مایع مغزی نخاعی استخراج شده و توسط میکروسکوپ اتمی، میکروسکوپ SEM و تکنیک DLS شناسایی شد. همچنین سلول های بنیادی چربی قرار گرفته در هیدروژل آلژینات تحت تیمار با غلظت های مختلف اگزوزوم قرار گرفت. بقای سلول ها توسط روش های MTT و اکردین اورنج اتدیوم بروماید مورد ارزیابی قرار گرفت. بررسی فرایند تمایز سلول ها نیز توسط تکنیک ایمنوسیتوشیمی و Real Time – PCR انجام شد. بررسی هویت اگزوزوم ها وجود اگزوزوم ها با اندازه تقریبی 70 نانومتر را تایید کرد. نتایج بقا سلول ها نشان دهنده قابلیت بقا و تکثیر سلول ها در طی 14 روز است. همچنین بیان پروتئین های MAP2 (پروتئینی همراه با میکروتوبول ها) و Nestin (پروتئین فیلامنت بینابینی) با استفاده از روش ایمنوسیتوشیمی مورد تایید قرار گرفت. نتایج حاصل از Real Time – PCR نشان داد سطح بیان ژن MAP2 در طی روز هفتم و چهاردم افزایش و بیان ژن Nestin در مقایسه با گروه کنترل کاهش معنی داری را نشان می دهد. این مطالعه نشان داد اگزوزوم های استخراج شده از مایع مغزی نخاعی می توانند سبب تمایز عصبی سلول های بنیادی مزانشیمی چربی در داربست های هیدروژلی آلژینات شود.

مطالعه‌ سینتیکی آنزیم پراکسیداز در حضور آلکالوئیدهای پورینی

طیبه رحمتی دروازی

آنزیم پراکسیداز واکنش های اکسیداسیونی پیش ماده های مختلف را با استفاده از هیدروژن پراکسید که یک گونه فعال اکسیژنی است، تسریع می کند. گونه های فعال اکسیژن در غلظت های کم، به عنوان پیام رسان در تنظیم مسیرهای درون سلولی عمل می کنند و در غلظت های زیاد، با ایجاد استرس اکسیداتیو قابلیت غلبه بر سیستم ایمنی را دارند. از طرفی، نوشیدنی هایی مثل قهوه، چای و نوشابه های گازدار که به مقدار فراوان در رژیم غذایی روزانه افراد وجود دارند، حاوی مقادیر زیادی از آلکالوئید گزانتین ها از جمله تئوفیلین و تئوبرومین هستند. از این رو، تأثیر تئوفیلین و تئوبرومین بر فعالیت پراکسیداز بررسی شده است. فعالیت پراکسیداز به روش کینتیک توسط اسپکتروفتومتر از طریق دنبال کردن جذب محصول رنگی ناشی از اکسایش 4-آمینوآنتی پیرین در طول موج 510 نانومتر به مدت 3 دقیقه، در حضور و فقدان تئوفیلین و تئوبرومین اندازه گیری می شود. در این مطالعه نشان داده شد که هر دو ترکیب فعالیت آنزیم پراکسیداز را مهار می کنند و مقادیر IC₅₀ برای تئوبرومین و تئوفیلین به ترتیب 0/50 و 0/55 میلی مولار است. از طرفی مقادیر ثابت های K_m و V_max هر یک از مهارکننده ها، نارقابتی بودن مکانیسم مهار را نشان می دهد. همچنین مقدار K_i، برای تئوبرومین و تئوفیلین به ترتیب 0/03 و 0/045 میلی مولار تعیین شد. درنتیجه، تئوبرومین در مقایسه با تئوفیلین، به دلیل داشتن مقادیر کمتر IC₅₀ و K_i، دارای قدرت مهار بالاتر و تمایل اتصال بیشتری به کمپلکس آنزیم - پیش ماده است. بنابراین، نتیجه گیری می شود که تئوبرومین اثر مهاری قوی تری بر فعالیت پراکسیداز دارد.

اعتبارسنجی دو گونه ماهی همبوم عروس‌ماهی ارومیه و شاه‌کولی ارومیه براساس صفات ریخت‌شناختی در رودخانه مهابادچای

سهیل ایگدری

با توجه به ابهامات بیان شده در برخی مطالعات اخیر مبنی بر مترادف بودن دو گونه همبوم عروس ماهی ارومیه (Petroleuciscus ulanus) و شاه کولی ارومیه (Alburnus atropatenae)، این مطالعه به منظور اعتبارسنجی این دو گونه با مقایسه صفات اندازشی و شمارشی آن ها در رودخانه مهابادچای حوضه دریاچه ارومیه انجام شد. تعداد 64 نمونه از گونه P. ulanus و 68 نمونه از گونه A. atropatenae صید شد و تعداد 17 صفت اندازشی و 7 صفت شمارشی اندازه گیری و ثبت شدند. صفات اندازشی به منظور حذف اندازه و اثرات ناشی از رشد آلومتریک مثبت استانداردسازی شدند، سپس نرمال و غیرنرمال بودن آن ها بررسی شد. داده های استاندارد شده با استفاده از آزمون های تی تست، من ویتنی، تجزیه به مولفه های اصلی (PCA) و تحلیل تابع تشخیصی براساس ارزش p تی تست هاتلینگ (DFA/Hotelling's T-test) تحلیل شدند. نتایج نشان داد، که دو گونه مورد بررسی در 11 صفت اندازشی و 2 صفت شمارشی تفاوت معنی داری داشتند (05/0>P). همچنین آنالیزهای چند متغیره DFA تفاوت معنی داری بین دو گونه مورد مطالعه نشان داد. نتایج این پژوهش فرضیه پیشین مبنی بر هم مترادف بودن این دو گونه را بر اساس صفات اندازشی و شمارشی رد می نماید. بنابراین بر اساس نتایج این مطالعه، هویت آرایه شناسی این دو گونه معتبر هستند.

ارزیابی خواص فیتوشیمیایی و پتانسیل ضدقارچی عصاره‌های آبی و متانولی لاله هفت رنگ

ویدا تفکری

هدف از این پژوهش، ارزیابی خواص فیتوشیمیایی و ظرفیت ضدقارچی عصاره های آبی و متانولی گل لاله هفت رنگ، علیه گونه های مختلف مخمری و کپکی است. به این منظور، گل های تازه آسیاب شدند و سپس به مدت یک شب در متانول و آب خوابانده شدند و سپس عصاره ها مورد ارزیابی در تست های متنوع قرار گرفتند. نتایج نشان داد که عصاره ها ترکیبات فیتوشیمیایی مختلفی مانند ترپنوئید، تانین، فلاوونوئید، الکالوئید و فلوباتانین داشتند. پس از تبخیر حلال، فعالیت ضدقارچی عصاره های تغلیظ شده از طریق روش انتشار از چاهک روی Candida albicans، Trichosporon asahii، Yarrowia lipolytica، Aspergilus niger و Fusarium oxysporum مورد ارزیابی قرار گرفتند. نتایج نشانگر آن بود که عصاره ها بر مخمرها و کپک ها به جز Aspergilus niger اثر داشتند. به منظور تعیین حداقل غلظت مهار کننده و حداقل غلظت کشنده، تست های ضدمیکروبی در میکروپلیت ها انجام شدند. عصاره متانولی نسبت به عصاره آبی اثرات ضد قارچی بیشتری نشان داد. بنابراین عصاره های این گیاه می توانند بعنوان منبعی برای عوامل ضدقارچی معرفی گردند.