دانشگاه تهران ، dariushmalekpor@ut.ac.ir
چکیده: (3 مشاهده)
هدف این پژوهش، تبیین و طراحی الگوی نظری «تابآوری شناختی عملیاتی خلبانان» در صنعت هوانوردی نظامی است؛ مفهومی که به توانایی حفظ و بازتنظیم عملکردهای شناختی در مواجهه با فشارهای عملیاتی پرواز اشاره دارد. پژوهش با رویکرد کیفی و روش نظریه دادهبنیاد اشتراس و کوربین (1998) انجام شد. دادهها از طریق مصاحبههای نیمهساختاریافته با ۱۵ نفر از متخصصان علوم شناختی و خلبانان باسابقه عملیاتی (بیش از ۲۰۰۰ ساعت پرواز) و با استفاده از نمونهگیری نظری تا رسیدن به اشباع گردآوری شد. تحلیل دادهها در سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی انجام گرفت. یافتهها نشان داد که پدیده محوری پژوهش «تابآوری شناختی عملیاتی خلبانان» است که بهعنوان سازهای پویا، چندبعدی و زمینهمند صورتبندی میشود. این سازه حاصل تعامل نظاممند سه بُعد اصلی است: بُعد فردی (مهارتهای شناختی پایه و عالی، اجرایی، هیجانی و انگیزشی، ویژگیهای شخصیتی، سلامت جسمانی و تجربه پروازی)، بُعد سازمانی (پشتیبانی تیمی و فرهنگ ایمنی) و بُعد خانوادگی (حمایت عاطفی و روانی خانواده). دستاورد اصلی پژوهش، ارائه چارچوبی نظری برای تبیین تابآوری شناختی در سطح عملکرد عملیاتی خلبانان است که میتواند مبنای توسعه پژوهشهای تجربی آینده قرار گیرد.
نوع مطالعه:
پژوهشي |
موضوع مقاله:
روانشناسی شناختی دریافت: 1404/8/23 | پذیرش: 1404/11/14